ՍՆԱՀԱՎԱՏ ՎԱՐՔԻ ՀՈԳԵԲԱՆԱԿԱՆ ԲԱՑԱՏՐՈՒԹՅՈՒՆԸ
ԱՆԻ ԽՈՒԴՈՅԱՆ
ՀՊՄՀ  հոգեբանական գիտահետազոտական լաբորատորիայի կրտսեր մասնագետ





Եթե ագամ դուք աշխարհի ամենասնահավատ մարդն եք, երբեք չեք հրաժարվի ձեր աշխատավարձից միայն այն բանի համար, որ այն թվով տասերեքերորդն է: Սակայն պատմության մեջ հայտնի սնահավատներից մեկը` ԱՄՆ նախագահ Թեոդոր Ռուզվելտը, ժամանակին դիմել է նաև այդ քայլին: Անգամ խիստ կարևոր հավաքույթներին, որոնք տեղի էին ունենում ամսվա տասներեքերորդ օրը, նա երբեք չէր ներկայանում` կարծելով, որ այդ օրը որևէ վատ բան կարող է տեղի ունենալ:

Ընդհանրապես ԱՄՆ-ի գրեթե բոլոր նախագահները ժամանակին ունեցել են սնահավատ վարքի դրսևորումներ:

Հիշենք Ուիլյամ Մաք Կինլին. նա գրպանում միշտ կարմիր գնդասեղ էր ունենում, որը կարծում էր, թե իրեն հաջողություն է բերում: Գաղտնիք չէ նաև Ռեյգանի` գրպանում «հաջողակ կոպեկներ» պահելու սովորույթը:

Այսօր արդեն Բարաք Օբաման է հանդես գալիս նման վարքով և կարծես թե նա բացահայտել է ընտրություններում հաղթելու իր բանաձևը: Բանն այն է, որ արդեն երկու անգամ նախագահը ընտրություններից առաջ բասկետբոլ է խաղում կամ պարզապես գոնե մեկ անգամ այդ օրը գնդակը նետում է զամբյուղի մեջ:

Իրականում արտասովոր ոչինչ այստեղ չկա: Բոլոր մարդիկ, անգամ կենդանիները ինչ-որ չափով սնահավատ են: Այս բացահայտումը առաջին անգամ արեց հայտնի հոգեբան Սքիները, ով կարողացավ փորձարարական ճանապարհով ապացուցել, որ սնահավատ վարքը ձևավորվում է հանկարծակի ամրապնդման միջոցով:

Ի՞նչ է դա. մի պահ պատկերացրեք, որ դուք զբոսնում եք այգում և հանկարծ 100 դոլար եք գտնում: Եվ ահա այդ իրադարձությունը ամրապնդվում է ձեր ենթագիտակցության մեջ: Իհարկե, չի կարելի վստահաբար ասել, որ այս իրադարձությունից հետո դուք դառնում եք սնահավատ կամ այգին ընկալում որպես «հաջողության այգի»:

Բայց ի՞նչն է պատճառը, որ ամեն անգամ այնտեղով անցնելիս` դուք կամա թե ակամա ինչ- որ բան եք փնտրում, կամ զբոսանքի վայր ընտրելիս նախընտրում եք հենց այդ վայրը:

Այս ամենը խոսում է հենց Սքիների առանձնացրած «հանկարծակի ամրապնդման» երևույթի մասին:

Ուսանողը, որը քննությունից առաջ հանդիպում է հարևանին և բարձր գնահատական ստանում, կարծում է, որ այդ անձն իրեն հաջողություն է բերում և հակառակը: Նույնը կարելի է ասել նաև հագուստի մասին` հաջողակ կամ անհաջողակ հագուստ, հաջողակ վզնոց և այլն:

Հետաքրքիրն այն է, որ կանայք ավելի հաճախ են ունենում սնահավատ վարքի դրսևորումներ, ինչը գիտնականները պայմանավորում են հանգամանքով, որ նրանք հակված են չհիմնավորված անհանգստություն ունենալ:

Իսկ սնահավատությունը շատերի համար անհանգստության, վախի վերացման միջոց է:
ՀՈԳԵԲԱՆՈՒԹՅՈՒՆ, ՈՐԸ ՄԻՇՏ ՔԵԶ ՀԵՏ Է
2322 reads | 18.11.2013
|
avatar

Մականուն:
Գաղտնաբառ:
Copyright © 2017 Diplomat.am tel.: +37491206460, +37499409028 e-mail: diplomat.am@hotmail.com